Een ander geluid is geen censuur

Dit artikel begon als een opiniebijdrage. De Volkskrant had geen interesse, maar de drempel om het te plaatsen op mijn eigen site is gelukkig wat lager. Het is een reactie op dit artikel.

 

Pas op! Hier volgt een bijdrage die u waarschijnlijk Politiek Correct vindt! Als u bij deze woorden altijd al kippenvel kreeg, raad ik u aan niet door te lezen. Mocht u het vrije woord (in al haar vormen) daarentegen een warm hart toedragen, leest u dan nog even verder – in uw safe space, kussenfort, of waar u ook wilt.

In hun bijdrage ‘Een vrij publiek debat kwetst altíjd gevoelens’ (vk.nl, 25 november 2015) betogen promovendi Dieuwertje Kuijpers en Geerten Waling dat een universiteit een vrij debat moet garanderen en daarom geen safe space kan bieden. Volgens Kuijpers en Waling creëert identity politics (waardoor, in hun samenvatting, mensen hun mond moeten houden als ze niet de juiste achtergrond hebben) een linguïstisch mijnenveld en moeten feiten en argumenten wijken zodat gevoelens niet gekwetst worden. Ik zou willen betogen dat mensen met een antiracistische agenda juist een verrijking zijn van het debat.

Er zitten twee nogal voor de hand liggende interne tegenstellingen in het artikel van Kuijpers en Waling. Ten eerste zijn zij promovendi aan belangrijke universiteiten in Nederland en krijgen zij een podium op de website van één van de belangrijkste kranten van Nederland: als dit de censuur is, heer en dame, dan komt het wel goed met ons academisch debat.

Een belangrijker tegenstelling is de volgende: u wilt een vrij debat waarin mensen dingen zeggen die niet iedereen zullen bevallen. Uw voorbeeld van wat er misgaat in Nederland: activisten tegen Zwarte Piet hebben hun protest omgedoopt tot Freedom Ride. Dit noemt u een voorbeeld van intimidatie en intolerantie. Ik ben benieuwd waarom u dat doet. Zijn deze actievoerders gaan rondtrekken als knokploegen, en is dat gesneuveld in uw eindredactie? Of vond u een u onwelgevallige mening op uw pad, en schrok u daarvan? Dat gebeurt nu eenmaal bij vrijheid van meningsuiting.

Een volgende voorbeeld van de inperkingen van de vrijheden: er zijn gebedsruimtes op de seculiere UvA ingericht. Ik interpreteer seculier überhaupt niet als atheïstisch – maar dat laat ik aan u. Waarin wordt uw vrijheid beperkt door deze ruimtes? Bent u naar binnen gesleurd? Gegeseld tot u begon te bidden? Of bent u misschien bang dat de student, voor wie de Universiteit van Amsterdam nu makkelijker toegankelijk is, meningen ontwikkelt die afwijken van de uwe?

Een VU-student (pardon: één VU-student) “ging zo ver om na één week te concluderen dat de opleiding Oudheidskunde een ‘racistische kijk’ op de geschiedenis gaf”. Tot zo ver het verhaal van Kuijpers en Waling. Het vervolg (of misschien wel: de feiten): de student in kwestie hield een vlammende mailwisseling met de docent en leidde een debat over de kwestie. Leest u ook zo vaak boeken die beginnen met “de censuur begon nadat een studente een vlammende mailwisseling eindigde met het voorstel een debat over de kwestie te houden”? Ik niet.

Uw samenvatting van het artikel ‘Witte mensen moeten eens luisteren’ is: “vier ‘zwarte’ vrouwen spreken strijdlustig over de ‘witte’ man die gebroken moet worden”. Dit artikel draait voor een groot gedeelte om het laten horen van elk geluid, en dus niet alleen dat van witte mannen. Als u dat weet terug te brengen tot ‘witte mannen mogen niets meer zeggen’, dan heeft u duidelijk alleen de kop gelezen – en zelfs die niet begrepen.

Uw Amerikaanse voorbeelden zijn een wat typisch samenraapsel. Tim Wolfe moest weg nadat hij niet ingreep toen er op zijn campus met poep swastika’s op de muur werden geschilderd. Uw focus ligt op een agressief bejegende fotograaf. Het debat dat u aanhaalt over cultural appropriation eindigt in het eindigen van yogalessen. Uw focus ligt op het eindigen van gratis yogales (censuur!).

Aan Yale loopt het debat inderdaad uit de hand, met bespugingen. Maar het is de Yale-professor (Nicholas Christakis) die u aanhaalt, die het belang van precies dit debat voeren verdedigt – en mensen oproept om niet op basis hiervan uit te sluiten van dit debat.

Tweet Nicholas Christakis

Het is een rare situatie. U claimt censuur te zien, maar de voorbeelden die u geeft illustreren een steeds rijker debat. Mensen worden daarin opgeroepen tot minder eurocentrisme, gevoeligheid voor racisme en minder paternalisme. Dat betekent inderdaad dat je soms een keer moet nadenken voordat je iets zegt, maar het betekent niet dat feiten en argumenten verdwijnen. Het betekent dat u, mevrouw Kuijpers en meneer Waling, gedwongen wordt buiten uw eigen safe space te treden. Dat is soms eng en soms moeilijk, maar het is zeker geen censuur.

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *